Protokół sto ósmego posiedzenia Wielkiej Rady Uniwersytetu Jagiellońskiego z 3 lipca 1833 r.
Or. Archiwum Uniwersytetu Jagiellońskiego, sygn. S I 78, s. 41–44 . Edycja krytyczna: Paulina Kamińska.
3 VII 1833
[s. 41] 5. Działo się na posiedzeniu Rady dnia trzeciego lipca 1833 r.
W obecności senatora Haller1 jako zastępującego Prezesa Senatu, członków JWX. Skórkowskiego2 biskupa diecezji krakowskiej, senatora Grodzickiego3, X. Łańcuckiego4 scholastyka katedralnego krakowskiego, Rektora5 Uniwersytetu Jagiellońskiego, JW Brodowicza6 i Markiewicza7 ZZ konserwatorów, Kosteckiego7 profesora wysłużonego, W Like8 delegowanego z grona obywateli.
39. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia, aby P. Kaweckiemu9 za zastępowanie chorobą złożonego P. Knapczyńskiego10 profesora w Liceum św. Barbary w wykładaniu języka [s. 42] literatury łacińskiej i polskiej kwota 60 złp wypłaconą była. P. Kawecki reklamuje dopłatę kwoty 133 złp 26 2/3 gr. do kwoty 352 złp poprzednio mu wypłaconej za zastępowanie profesora Orłowskiego w dawaniu języka polskiego i łacińskiego w klasie trzecieja, a literatury polskiej i łacińskiej w klasie czwartejb w Liceum św. Anny od dn. 4 maja do 31 lipca 1828 r., a to dla wyrównania 2/3 części pensji aktualnego profesora jako zastępcy onemuż przynależącej, a w zupełności niewypłaconej. Nr 324. Uchwalono. Rada przekonawszy się z raportu P. Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego opartego na relacji P. Tyrchowskiego11 zastępcy Prorektora Liceum św. Barbary, iż P. Kawecki P. Knapczyńskiego przez czas jego choroby trwającej od dn. 24 stycznia do dnia 10 lutego br. zastępował, jak niemniej zważywszy, że wedle obowiązujących przepisów zastępca do pobierania 2/3 części pensji zastępowanego pobieranej ma prawo, przedstawia Senatowi Rządzącemu, aby P. Kaweckiemu tak 60 złp, jak niedobrane jeszcze z roku 1828 133 złp. 26 i 2/3 gr. z Kasy Akademickiej funduszu minerwaliów dopłacić polecił.
40. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia do ułaskawienia Bolesława Arkuszewskiego ucznia klasy szóstejc w Liceum św. Barbary wyrokiem Zgromadzenia Profesorów tegoż Liceum w roku zeszłym zapadłym a przez Wielką Radę
a W oryginale: 3ciey.
b W oryginale: 4ty.
c W oryginale: VI.
potwierdzonym ze szkół exkludowanego, z powodu, że tenże w postępie naukowym i obyczajowym od chwili tej okazał wielką poprawę i examen maturitatis złożyć życzy sobie. Nr 278. Uchwalono. Zapatrzywszy się na dane przez profesorów Liceum św. Barbary i zastępcę Prorektora tegoż Liceum świadectwa za które exkludowanemu uczniowi P. Bolesławowi Arkuszewskiemu [s. 43] tegoż ułaskawia, i na przypuszczenie go do złożenia examinu maturitatis zezwala z tym zastrzeżeniem, że ponieważ P. Arkuszewski jest poddanym Królestwa Polskiego, przeto przypuszczenia onegoż do rzeczonego egzaminu nastąpić tylko będzie mogło wedle form rozporządzeniem Senatu Rządzącego dla uczniów z Królestwa Polskiego przepisanych.
41. Przedmiot. Senat Rządzący komunikuje Radzie do opinii wniesioną do siebie prośbę Pani Małgorzaty Sołtykowiczowej o udzielenie jej wdowiej pensji. Nr 316. Uchwalono. Gdy fundusz na pensje dla wdów został tylko w kwocie 6000 złp rocznie budgetem naznaczony, a nie jest wiadomo Radzie czyli fundusz ten został już wyczerpanym lub też jeszcze część jego jakowa do dyspozycji pozostaje przeto zasięgnąć należy potrzebnych w tej mierze objaśnień od Rektora Uniwersytetu.
42. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia prośbę JX. Kogutowicza12 nauczyciela religii i kapelana w Liceum św. Anny wniesioną o zarównanie jego pensji z tytułu tego pobieranej z pensjami innych nauczycieli, a to przez powiększenie onejże o 600 złp i tak, aby 1800 złp pobierał. Nr 227. Uchwalono. Wezwać Rektora Uniwersytetu, aby na przyszłe posiedzenie Rady złożył wyjaśnienia jaki fundusz mógłby być [s. 44] użytym na podwyższenie pensji dla JX. Kogutowicza.
43. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia jedenaście wykazów potrzeb Katedr Wydziału Lekarskiego i Fizyczno–Matematycznego na rok 1833/34 do zatwierdzenia. Nr 328. Uchwalono. Rada znalazłszy, że powyższe wykazy na posiedzeniach właściwych Wydziałów przyjętymi i przez właściwych Dziekanów poświadczonymi są takowe w myśl § 147 urządzenia wewnętrznego Szkoły Głównej zatwierdza i Rektora do zaasygnowania do Kasy Akademickiej kwot nimi objętych, o ile takowe funduszu etatem naznaczonego nie przechodzą upoważnia.
Na czym posiedzenie ukończonym zostało.
[Podpisy] Wielogłowski13, Darowski14 – sekretarz Rady.
[hasła: Wielka Rada Uniwersytetu Jagiellońskiego, Senat Rządzący, Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, Wydział Lekarski, Wydział Matematyczno-Fizyczny, nauka kaligrafii, Liceum św. Anny, Liceum św. Barbary, kasa akademicka, egzamin dojrzałości, pensja emerytalna, lektorat języka łacińskiego]
1 Józef Haller de Hallenburg (1783–1850): pochodził z zasłużonej rodziny kupieckiej, absolwent Wydziału
Prawa UJ, senator WMK, autor licznych projektów dotyczących m.in. organizacji administracji, Banku
Krajowego oraz Towarzystwa Ubezpieczeń Wzajemnych od Ognia, w l. 1836–1839 prezes Senatu Rządzącego, PSB, t. IX, 1961, s. 252–253 (S. Pełeszowa).
2 W oryginale: Skurkowskiego. Karol Skórkowski (1768–1851): biskup krakowski od 1828, kanclerz UJ; w
1835 r. udał się na wygnanie do Opawy, Kalendarzyk polityczny... na rok 1834, s. 82; J. Urban, Diecezja krakowska w XIX wieku, [w:] Kościół krakowski w tysiącleciu, Kraków 2000, s.
3 Feliks Grodzicki (ok. 1760–1838): w 1809 członek Tymczasowej Rady Administracyjnej w Krakowie,
członek-asesor Komisji Organizacyjnej z ramienia Austrii, od 1815 dożywotni senator WMK, od 1821 komisarz rządowy UJ, poseł do Zgromadzenia Reprezentantów 1817–1818, 1821–1822, PSB t. VIII, Wrocław-Kraków-Warszawa 1959–1960 (J. Bieniarzówna); „Gazeta Krakowska” nr 98 z 7 XII 1817; nr 97 z 5 XII 1821.
4 Józef Łańcucki (1756–1841): archiprezbiter Bazyliki Mariackiej w Krakowie, 1809 dyrektor Wydziału
Teologicznego, 1818 zast. prof. w Katedrze Teologii Pastoralnej i Wymowy Kaznodziejskiej, członek Komisji Organizacyjnej opracowującej konstytucję WMK oraz Komitetu Akademickiego, 1816 czł. Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, 1835–1837 Rektor UJ, J. Sondel, op. cit., s. 780.
5 Alojzy Estreicher (1786–1852): profesor historii naturalnej UJ, od 1809 dyrektor Ogrodu Botanicznego,
dziekan Wydziału Lekarskiego, 1831–1833 Rektor UJ, senator WMK, J. Sondel, op. cit., s. 373–374.
6 Józef Maciej Brodowicz (1790–1885) profesor medycyny UJ; absolwent medycyny na Uniwersytecie
Wiedeńskim, od 1823 profesor Kliniki Lekarskiej UJ, w 1833 dziekan Wydziału Lekarskiego, 1839/40, 1840/41, 1847/48 rektor UJ, J. Sondel, op. cit., s. 176–177.
7 Roman Markiewicz (1772–1841): profesor fizyki, w l. 1820–1823 dwukrotny dziekan Wydziału
Matematyczno-Fizycznego UJ, współtwórca „statutu karności” dla uczniów licealnych, od 1829 zastępca konserwatora UJ z ramienia Rosji, wykładał fizykę teoretyczną i eksperymentalną, w l. 1832–1838 prowadził kurs mechaniki dla rzemieślników, J. Sondel, op. cit., s. 819–820.
7 Franciszek Kostecki (1758–1844): profesor patologii i praktyki lekarskiej Szkoły Głównej; od 1785 adiunkt
chirurgii, 1788 doktor medycyny i chirurgii, uczestnik powstania kościuszkowskiego, dziekan Wydziału Lekarskiego 1809, 1814–1818, w l. 1826–1830 asesor Komitetu przy Kuratorii Generalnej Instytutów Naukowych, J. Sondel, op. cit., s. 692, 1446.
8 Wojciech Like (zm. 1875): aptekarz, sędzia pokoju, dziedzic wsi Ujazd, w l. 1818/19, 1819/20, 1821/22,
1824/25, 1826/27 i 1833 poseł do Zgromadzenia Reprezentantów, w 1833 był zastępcą senatora WMK, zam. w Krakowie pod L. 339, wyrok Trybunału z 7 VII 1817, 29/200/1963 (Tryb 160), k. 85–87; wyrok Sądu Apelacyjnego z 17 XI 1826, 29/200/1729 (WM 256), k. 1479–1482; wyrok Sądu Ostatniej Instancji z 26 IV 1827, 29/200/1663 (WM 190), k. 765–768; ogłoszenie Senatu Rządzącego z 16 VIII 1833 nr 5175 DGS, „Dziennik Praw WMK” z 1833 r.; „Gazeta Krakowska” 1818, nr 99; 1819, nr 99; 1821, nr 97; 1824, nr 98, 1826, nr 98; 1833, nr 219; Lista Reprezentantów na Zgromadzenie w miesiącu sierpniu 1833 roku, „Akta Seymu Wolnego Miasta Krakowa i Jego Okręgu z roku 1833-go”, 29/200/60 (WMK II-40), k. 57–58; „Dyaryusz Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey roku 1833”, 29/200/59 (WMK II-39), k. 5–6.
9 Stanisław Kawecki (1802–1844): podarchiwariusz UJ; po ukończeniu studiów prawniczych pracował w
administracji i sądownictwie WMK, od 1834 drugi kancelista i podarchiwariusz, w Archiwum UJ pracował bezpłatnie, odznaczając się ogromną pracowitością, założył podręczną bibliotekę archiwalną, był też historiografem UJ, J. Sondel, op. cit., s. 629.
10 Walenty Knapczyński: profesor w Liceum św. Anny, Kalendarzyk 1834, s. 56.
11 Mikołaj Tyrchowski: nauczyciel, prorektor Liceum św. Anny, od 1825 archiwista Uniwersytetu
Jagiellońskiego, J. Sondel, op. cit., s. 59;Kalendarzyk polityczny... na rok 1834, s. 56.
12 Ks. Jan Kogutowicz: profesor Liceum św.Anny senior Bursy Jerozolimskiej i Philosophorum, Kalendarzyk
polityczny... na rok 1834, s. 56, 58.
13 Kasper Wielogłowski (zm. 1846 lub 1847) – syn Józefa i Józefy z Badenich, radca prefektury departamentu
krakowskiego, prezes Komisji Wojewódzkiej Województwa Krakowskiego, senator-kasztelan Królestwa Polskiego, w l. 1833–1836 prezes Senatu Rządzącego WMK, w 1846 minister w rządzie Jana Tyssowskiego, członek loży wolnomularskiej „Przesąd Zwyciężony”, Poczet sołtysów,wójtów, burmistrzów…, s. 774; J. Bieniarzówna, J. M. Małecki, Kraków w latach 1796 – 1918, Kraków 1979, s. 80, 84, 103, 136, Dzieje Krakowa, t. 3; wyrok Sądu Apelacyjnego z 13 IV 1825, 29/200/1725 (WM 252), k. 763–764.
14 Wincenty Darowski (1787–1862): dr praw UJ, od 1816 r. urzędnik WMK, w tym sekretarz generalny Senatu
Rządzącego (do 1843), czł. Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, w l. 1846–1851 prezes Komitetu Gospodarczo-Rolniczego (późniejszego Towarzystwa Rolniczego Krakowskiego), zwolennik uwłaszczenia chłopów, PSB, t. IV, Kraków 1937, s. 443 (W. Sobociński).