Protokół dziewięćdziesiątego czwartego posiedzenia Wielkiej Rady Uniwersytetu Jagiellońskiego z dnia 10 lutego 1832 r.
Or. Archiwum Uniwersytetu Jagiellońskiego, sygn. S I 78, s. 1–3.
Edycja krytyczna: Paulina Kamińska.

10 II 1832

No 363 archiw.
Protokół obrad Wielkiej Rady Uniwersytetu Jagiellońskiego od r. 1832 do 1846.

[s. 1] Działo się na posiedzeniu Wielkiej Rady dnia 10 lutego r. 1832.

W obecności Prezydującego X. Bystrzonowskiego1 senatora, senatorów Bartla2 i Grodzickiego3, prezesa Appellacyi Nikorowicza4, trzecha zastępców konserwatorów Uniwersytetu Krzyżanowskiego5, Markiewicza6 i Brodowicza7, X. Łańcuckiego8 scholastyka katedralnego krakowskiego, Rektora Uniwersytetu9, P. Kosteckiego10 profesora wysłużonego i P. Like11 jako wyznaczonego z grona obywateli.

1 Przedmiot. Senat Akademicki przedstawia prośbę Apolonii Woźniakowskiej12 wdowy po profesorze medycyny końcem udzielenia jej pensji wdowiej podaną. No 116. Uchwalono. Prośbę tę przesłano Senatowi Rządzącemu z wnioskiem, że ponieważ fundusz na pensje wdów przeznaczony wyczerpanym został, przeto Rada okoliczność niniejszą oddaje pod decyzję Senatu jako najlepiej wiadomego, czyli istnieje środek którego by zasiłek wdowie udzielonym być mógł.

2 Przedmiot. Senat Akademicki przedstawia prośbę P. Girtlera13 emeryta Uniwersytetu podaną o wyznaczenie mu pensji wysłużonej w sumie 4000 złp. No 133. Uchwalono. Przesłać notę tę Senatowi Rządzącemu z powodu, że tenże orzekł już względem pensji P. Girtlerab, że Senat Akademicki przedstawił już Rządzącemu Senatowi budget akademicki i że interes ten jako ekonomiczny należy do zakresu działań Senatu Rządzącego.

3. Przedmiot. Senat Akademicki przedstawia zgodnie z uchwałą Wydziału Literatury P. Torr na zastępcę nauczyciela języka włoskiego. Nr 136. Uchwalono. Powołać P. Torr na zastępstwo Katedry Języka Włoskiego w Uniwersytecie Jagiellońskim z pensją 2/3 częściów aktualnej pensji do tej posady przywiązanej odpowiadającą i uczynić stosowne przedstawienie do Rządzącego Senatu, aby za pośrednictwem Rektora dał stosowne kasie Uniwersytetu względem wypłaty tej pensji zlecenie. [s. 2]

a W oryginale: 3.

b W oryginale: Gürtlera.

4 Przedmiot. Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego przedstawia żądanie P. Laberri14a nauczyciela języka włoskiego bawiącego w Szwajcarii albo o udzielenie mu urlopu na rok albo też uwolnienie go od obowiązków. No 142. Uchwalono. Rada udziela P. Laberri uwolnienia z oświadczeniem, że gdyby do ogłosić się mającego konkursu zgłosił się, pierwszeństwo udzielonym mu zostanie. Rektor ma być wzywanym, aby konkurs do Katedry Języka Włoskiego ogłosił.

5. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia Radzie wyrok przez profesorów Liceum św. Anny wydany i oddalający uczniów klasy V Jana Balasińskiego i Teodorego Biechowskiego z rzeczonego Liceum, za popełnione przestępstwa przeciwko karności szkolnej. No 138. Uchwalono. Rada wyrok obok wspomniany zatwierdza i donosi o tym Rządzącemu Senatowi końcem wydania stosownych rozkazów jako względem usuniętych spod jurysdykcji szkolnej.

6. Przedmiot. Dozór Główny Szkół Początkowych przedstawia potrzebę pomnożenia swego składu dwoma członkami, a mianowicie PP. Kulawskim15 i Kosickim16 profesorami Liceum. No 139. Uchwalono. Zgodnie z przedstawieniem Dozoru powołać obok wzmiankowanych profesorów do składu Dozoru.

7. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia założony rekurs przez ucznia Liceum św. Anny Balasińskiego od wyroku skazującego onegoż na ekskluzję. No 140. Uchwalono. Rada wyrok zatwierdziwszy odmawia uwolnienia onegoż.

[s. 3] 8. Przedmiot. Rektor Uniwersytetu przedstawia prośbę p. Augustyna Boduszyńskiego17 byłego profesora prawa w Uniwersytecie Jagiellońskim podaną o wyznaczenie mu pensji emerytalnej w sumie 3000 złp z zachowaniem 1000 złp, które mu przez Komisję Organizacyjną ad personam wyznaczone było. No 144. Uchwalono. Przedstawić prośbę tę Rządzącemu Senatowi z przychylną opinią.

Na czym posiedzenie ukończonym zostało.

[Podpisy] X. Walczyński18, Darowski19 – sekretarz Rady.

[hasła: Wielka Rada Uniwersytetu Jagiellońskiego, Senat Rządzący, Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, Senat Akademicki, Wydział Literatury, Liceum św. Anny, lektorat języka włoskiego, Dozór Główny Szkół Początkowych, pensja emerytalna]

1 Antoni Onufry Bystrzonowski (1769–1848): doktor teologii, polityk i społecznik; uczestnik powstania kościuszkowskiego, od 1803 proboszcz w Ruszczy, od 1813 kanonik krakowski, od 1815 senator dożywotni Wolnego Miasta Krakowa, kilkukrotny prezes Senatu Rządzącego, członek honorowy Towarzystwa

a Wyraz nieczytelny.

Naukowego Krakowskiego, Poczet sołtysów, wójtów, burmistrzów i prezydentów miasta Krakowa (1228 – 2010), red. B. Kasprzyk, Kraków 2010, s. 762; Kalendarzyk polityczny... na rok 1834, s. 43; Kalendarzyk na rok 1844, s. 67.

2 Jan Kanty Bartel (Bartl) (ok. 1780–1847): obywatel WMK, prawnik, aptekarz, kupiec, czł. Komisji Włościańskiej, sędzia pokoju, w l. 1823–1832 senator WMK (od 1824 dożywotni), 1820/21, 1822/23, 1827 poseł do Zgromadzenia Reprezentantów (jako senator delegowany; był zarazem marszałkiem sejmu), zam. w Krakowie przy ul. Grodzkiej pod L. 25, wyrok Sądu Apelacyjnego z 5 VII 1833, 29/200/1750 (WM 277), k. 429–432; „Gazeta Krakowska” 1820, nr 102; 1823, nr 4; 1825, nr 2; „Dyariusz Czynności Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey roku 1822”, 29/200/46 (WMK II-26), k. 10; „Dyariusz Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey”.

3 Feliks Grodzicki (ok. 1760–1838): w 1809 członek Tymczasowej Rady Administracyjnej w Krakowie, członek-asesor Komisji Organizacyjnej z ramienia Austrii, od 1815 dożywotni senator WMK, od 1821 komisarz rządowy UJ, poseł do Zgromadzenia Reprezentantów 1817–1818, 1821–1822, PSB t. VIII, Wrocław-Kraków-Warszawa 1959–1960 (J. Bieniarzówna); „Gazeta Krakowska” nr 98 z 7 XII 1817; nr 97 z 5 XII 1821.

4 Józef Nikorowicz (1753–1833): od 1815 prezes Sądu Apelacyjnego WMK; studia ukończył na Uniwersytecie Lwowskim, od 1793 prezes Sądu (Trybunału) Szlacheckiego w Tarnowie, od 1797 w Krakowie, członek Wielkiej Rady UJ, wybrany w 1827 na prezesa Senatu Rządzącego, urzędu nie objął, J.Wawel- Louis, Urywki z dziejów i życia mieszkańców Krakowa, red. J. Bieniarzówna, W. Bieńkowski, „Biblioteka Krakowska” nr 117. Kraków 1977, s. 170–171; K. Hoszowski Biografie ośmiu zgasłych członków Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, Kraków 1869, s. 37–42.

5 Adam Krzyżanowski (1785–1847): w l. 1807/08–1808/09 profesor nadzw. w Katedrze Prawa Wekslowego, 1809/10–1811/12 prof. Kodeksu Napoleona, kodeksu handlowego, prawa górniczego „tudzież praw na ostatnim sejmie ustanowionych”, 1812/13–1847 prof. w Katedrze Kodeksu Cywilnego i Handlowego; w l. 1814/15–1815/1816, 1826/27–1832/33 dziekan Wydziału Prawa; 1845/46–1846/47 Rektor UJ, od 1816 członek TNK, prowadził praktykę adwokacką, P. M. Żukowski, Profesorowie Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, t. 2: 1780–2012, red. D. Malec, Kraków 2014, s. 262–263; J. Sondel, Słownik historii i tradycji Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2012, s. 725; PSB, t. XV, Wrocław–Warszawa–Kraków 1970, s. 587–588 (J. Bieniarzówna).

6 Roman Markiewicz (1772–1841): profesor fizyki, w l. 1820–1823 dwukrotny dziekan Wydziału Matematyczno-Fizycznego UJ, współtwórca „statutu karności” dla uczniów licealnych, od 1829 zastępca konserwatora UJ z ramienia Rosji, wykładał fizykę teoretyczną i eksperymentalną, w l. 1832–1838 prowadził kurs mechaniki dla rzemieślników, J. Sondel, op. cit., s. 819–820.

7 Józef Maciej Brodowicz (1790–1885) profesor medycyny UJ; absolwent medycyny na Uniwersytecie Wiedeńskim, od 1823 profesor Kliniki Lekarskiej UJ, w 1833 dziekan Wydziału Lekarskiego, 1839/40, 1840/41, 1847/48 rektor UJ, J. Sondel, op. cit., s. 176–177.

8 Józef Łańcucki (1756–1841): archiprezbiter Bazyliki Mariackiej w Krakowie, 1809 dyrektor Wydziału Teologicznego, 1818 zast. prof. w Katedrze Teologii Pastoralnej i Wymowy Kaznodziejskiej, członek Komisji Organizacyjnej opracowującej konstytucję WMK oraz Komitetu Akademickiego, 1816 czł. Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, 1835–1837 Rektor UJ, J. Sondel, op. cit., s. 780.

9 Alojzy Estreicher (1786–1852): profesor historii naturalnej UJ, od 1809 dyrektor Ogrodu Botanicznego, dziekan Wydziału Lekarskiego, 1831–1833 Rektor UJ, senator WMK, J. Sondel, op. cit., s. 373–374.

10 Franciszek Kostecki (1758–1844): profesor patologii i praktyki lekarskiej Szkoły Głównej; od 1785 adiunkt chirurgii, 1788 doktor medycyny i chirurgii, uczestnik powstania kościuszkowskiego, dziekan Wydziału Lekarskiego 1809, 1814–1818, w l. 1826–1830 asesor Komitetu przy Kuratorii Generalnej Instytutów Naukowych, J. Sondel, op. cit., s. 692, 1446.

11 Wojciech Like (zm. 1875): aptekarz, sędzia pokoju, dziedzic wsi Ujazd, w l. 1818/19, 1819/20, 1821/22, 1824/25, 1826/27 i 1833 poseł do Zgromadzenia Reprezentantów, w 1833 był zastępcą senatora WMK, zam. w Krakowie pod L. 339, wyrok Trybunału z 7 VII 1817, 29/200/1963 (Tryb 160), k. 85–87; wyrok Sądu

Apelacyjnego z 17 XI 1826, 29/200/1729 (WM 256), k. 1479–1482; wyrok Sądu Ostatniej Instancji z 26 IV 1827, 29/200/1663 (WM 190), k. 765–768; ogłoszenie Senatu Rządzącego z 16 VIII 1833 nr 5175 DGS, „Dziennik Praw WMK” z 1833 r.; „Gazeta Krakowska” 1818, nr 99; 1819, nr 99; 1821, nr 97; 1824, nr 98, 1826, nr 98; 1833, nr 219; Lista Reprezentantów na Zgromadzenie w miesiącu sierpniu 1833 roku, „Akta Seymu Wolnego Miasta Krakowa i Jego Okręgu z roku 1833-go”, 29/200/60 (WMK II-40), k. 57–58; „Dyaryusz Seymu Rzeczypospolitey Krakowskiey roku 1833”, 29/200/59 (WMK II-39), k. 5–6.

12 Ignacy Woźniakowski (1779–1831): profesor medycyny i akuszerii UJ, czł. Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, w latach 1823/1824 senator WMK z ramienia UJ, pozbawiony Katedry Chirurgii i Akuszerii Teoretycznej w 1829, zmarł wskutek epidemii cholery, J. Sondel, op. cit., s. 547, 1279; „Gazeta Krakowska” nr 97 z 3 XII 1823; „Gazeta Krakowska” nr 105 z 31 XII 1823; „Gazeta Krakowska” nr 3 z 11 I 1824.

13 W oryginale: Gürtlera. Sebastian Girtler (1767–1833): profesor, dziekan Wydziału Lekarskiego, w l. 1821–1831 wielokrotny Rektor UJ, od 1809 profesor w Katedrze Medycyny Sądowej i Policji Lekarskiej, od 1815 zastepca profesora weterynarii, od 1816 profesor medycyny sądowej, policji lekarskiej i historii nauk lekarskich, w l. 1831–1833 senator WMK, J. Sondel, op. cit., s. 438.

14 Stefan Laberi (Laberri): nauczyciel języka włoskiego, „artysta uczący”, Kalendarzyk polityczny... na rok 1819, s. 54; pismo Rektora Szkoły Głównej Krakowskiej do Wydziału Literatury z 1815, Archiwum UJ, WF I 17.

15 Walenty Kulawski: w l. 1848–1851 zastępca profesora historii powszechnej UJ; od 1830 doktor filozofii, profesor w Liceum św. Anny (Kolegium Nowodworskiego), autor prac poświęconych historii Śląska, J. Sondel, op. cit., s. 735; Kalendarzyk polityczny Wolney i niepodległey Rzeczypospolitey Krakowskiey pod opieką Trzech Nayjaśniejszych i Najpotężnieyszych Monarchów zostaiącey na rok 1834, Kraków 1834, s. 36.

16 Ludwik Kosicki: nauczyciel języka łacińskiego i greckiego w Liceum św. Anny, Kalendarzyk polityczny... na rok 1819, s. 54.

17 Augustyn Boduszyński (1778–1843): w latach 1811/12–1816/17 prof. w Katedrze Prawa Kanonicznego i Kryminalnego Akademii Krakowskiej, 1817/18–1829 prof. w Katedrze Prawa Rzymskiego i Feudalnego; 1816/17–1819/20 dziekan Wydziału Prawa, P. M. Żukowski, op. cit., s. 31–32; J. Sondel, op. cit., s. 160– 161.

18 Ks. Antoni Walczyński (ok. 1790–1837): doktorat z teologii uzyskał w Szkole Głównej Krakowskiej, od 1830 radca konsystorza krakowskiego oraz prokurator Krakowskiej Kapituły Katedralnej, od 1831 członek Senatu Rządzącego, zwolennik autonomii Wolnego Miasta Krakowa, od 1832 członek Komitetu Cenzury, Poczet sołtysów, wójtów, burmistrzów i prezydentów miasta Krakowa (1228 – 2010), red. B. Kasprzyk, Kraków 2010, s. 770.

19 Wincenty Darowski (1787–1862): dr praw UJ, od 1816 r. urzędnik WMK, w tym sekretarz generalny Senatu Rządzącego (do 1843), czł. Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, w l. 1846–1851 prezes Komitetu Gospodarczo-Rolniczego (późniejszego Towarzystwa Rolniczego Krakowskiego), zwolennik uwłaszczenia chłopów, PSB, t. IV, Kraków 1937, s. 443 (W. Sobociński).